Basic Menu
Register / Login
Καταχωρήστε το όνομα χρήστη και τον κωδικό πρόσβασής σας για να συνδεθείτε

 


 

                         

 

Index | H Πόλη μας | Ιστορικοί Χώροι - Αξιοθέατα | Βυζαντινά Μνημεία της Καισαριανής

Bυζαντινά μνημεία της Kαισαριανής

Η μονή του Αγίου Ιωάννου του Πρόδρομου

Η μονή του Άγιου Ιωάννου του Πρόδρομου βρίσκεται σε εξαιρετική τοποθεσία λίγο έξω από τη σημερινή κατοικημένη περιοχή της Καισαριανής σε ύψος 300 περίπου μέτρων.
Είναι αφιερωμένη στην αποτομή της κεφαλής του Αγίου Ιωάννου του Πρόδρομου
και έχει συμπεριλάβει ως καθολικό Το ναό Α. Ιωάννη Προδρόμου, μια θολοσκεπή βασιλική του 16ου αι. Ο ναός σώζει τοιχογραφίες που χρονολογούνται με επιγραφή το 1572.
Η μονή του Αγίου Ιωάννου του Πρόδρομου λειτουργεί σήμερα ως γυναικεία μοναστική κοινότητα. Οι παρεμβάσεις που έχουν γίνει στη μονή από τη δεκαετία του 1950 και ύστερα καθιστούν δυσδιάκριτη την ιστορία του.

Το μοναστήρι της Καισαριανής

Το μοναστήρι της Καισαριανής, βρίσκεται σε ένα ειδυλλιακό περιβάλλον. Η μονή αφιερωμένη στα Εισόδια της Θεοτόκου, είναι χτισμένη μέσα στο δασός, σε υψόμετρο 350 μ.
Αναφορικά με την προέλευση της ονομασίας του μοναστηρίου υπάρχουν διαφορετικές εκδοχές.
Οι πιο γνωστές εκδοχές είναι:
από κάποιον ηγούμενο Καισάριο, που λέγεται ότι είναι ο ιδρυτής της μονής,
από την εικόνα της Θεοτόκου, που μεταφέρθηκε από την Καισάρεια,
από κάποιον Καίσαρα που ανακαίνισε την εκκλησία κατά τη Βυζαντινή περίοδο
από τη Συριανή, την κόρη του βασιλιά της Ελευσίνας Κελεού, καθώς λέγεται ότι στην περιοχή υπήρχε ναός που τελούνταν μυστήρια, όπως τα Ελευσίνια, τα οποία ονομάζονταν Σαισάρια.
Υπάρχει, τέλος, και η εκδοχή της παραφοράς του ονόματος ο λαός που έκανε τον περίπατό του εκεί (σεργιανούσε) ονόμασε και την περιοχή σεργιάνι (περίπατος) και η ονομασία αυτή μεταβλήθηκε σε Σεργιανή, Συριανή και Καισαριανή. Το γεγονός, πάντως, είναι ότι στις αρχές του 13ου αι. στα γραπτά κείμενα η περιοχή αναφέρεται Συριανή αλλά και Καισαριανή. Με την ίδια ονομασία βρίσκουμε την περιοχή και σ' ένα μεταγενέστερο λαϊκό δίστιχο: "Στη Συριανή σεργιάνι και στην Πεντέλη μέλι και στο Δαφνί κρύο νερό που πίνουν οι αγγέλοι".
Ο κύριος ναός πρέπει να οικοδομήθηκε  στα τέλη του 11ου αι. μ.Χ. ή στις αρχές του 12ου, είναι τύπου εγγεγραμμένου τετρακιόνιου σύνθετου σταυροειδούς με τρούλο. Ο νάρθηκας του ναού προστέθηκε, προφανώς την περίοδο της Τουρκοκρατίας, όπως και το παρεκκλήσιο του Αγ. Αντωνίου, στη νότια πλευρά του ναού . Οι τοιχογραφίες στο εσωτερικό του ναού, οι οποίες χρονολογούνται περίπου το 1700 και έχουν ως πρότυπο την κρητική ζωγραφική και τη ζωγραφική του Άγιου Όρους.
Το μοναστήρι Καισαριανής είχε πλουσιότατη βιβλιοθήκη και απετέλεσε σημαντικό κέντρο φιλοσοφίας, όπου διδάξαν σημαίνοντες φιλόσοφοι και λόγιοι της εποχής (Γεώργιος Πλήθων Γεμιστός κ.ά ).
H Mονή σταμάτησε τη λειτουργία της (όπως και σχεδόν όλα τα μοναστήρια του Yμηττού) το 1833 με απόφαση της αντιβασιλείας του Oθωνα.
Διακόσια μέτρα νοτιοανατολικά υπάρχει το παρεκκλήσι της Ανάληψης, γνωστό και ως αγίασμα.

Μονή Καισαριανής
Αισθητικό Δάσος Υμηττού
(Ωρες λειτουργίας: 8.30 – 15.00)
THΛ: 210 – 7236. 619


Αγ. Μάρκος ή Φραγκομονάστηρο



Το πρώτο χριστιανικό κέντρο του Υμηττού δεν βρισκόταν στη θέση της Μονής Καισαριανής, αλλά, στο νοτιοδυτικό ύψωμα του μοναστηριού, στη θέση του “Κοιμητηρίου των Πατέρων”. Σήμερα, στη θέση αυτή σώζονται τα λείψανα της παλαιοχριστιανικής βασιλικής του 5ου-6ου αιώνα, όπου και κτίσθηκε τον 10ο αιώνα άλλος ναός αφιερωμένος στους Ταξιάρχες. Νότια και σε επαφή με το ναό αυτό κτίσθηκε στα χρόνια της Φραγκοκρατίας η καθολική εκκλησία του Αγίου Μάρκου, απ’ όπου και η ονομασία Φραγκομονάστηρο.
Η θέση προσφέρει πανοραμική θέα, πράγμα που έχει επισημανθεί και στις επιστολές του Μιχαήλ Χωνιάτη.
Τον 11ο αιώνα, το μοναστικό κέντρο μεταφέρθηκε στην ασφαλέστερη σημερινή του θέση, με την ίδρυση του Καθολικού της Μονής Καισαριανής.
Στον ίδιο χώρο βρίσκεται και μεταγενέστερο ναϊδριο (16ος – 17ος  αι.) των Ταξιαρχών.
 
 

Βυζαντινός Πύργος Ανθούσας (Κούλα)


 
Ο Πύργος Ανθούσας - γνωστός με το τούρκικο όνομα Κούλα - απέχει μόλις 600 μέτρα από την πρώτη διασταύρωση που θα συναντήσετε μετά την Καλοπούλα και θα πρέπει να στρίψετε αριστερά ανεβαίνοντας ή δεξιά κατεβαίνοντας. Είναι μεταβυζαντινών χρόνων και έχει τετράγωνη κάτοψη.
 
 

Η Μονή των Ταξιαρχών - Αστερίου


Ανηφορίζοντας προς την κορυφή του Υμηττού, περνώντας πρώτα το μοναστήρι της Καισαριανής στη συνεχεία την Καλοπούλα, φθάνουμε στη μονή Tαξιαρχών, πιο γνωστή ως μονή Αστερίου σε ύψος 545 μ.
Η μόνη Tαξιαρχών λέγεται ότι έλαβε το όνομα "Αστερίου" από τον Όσιο Λουκά τον Στειριώτη, ιδρυτή της ομώνυμης βοιωτικής μονής, ο οποίος ήλθε στην Αθήνα έφηβος το 920 μ.Χ. Χρονολογείται σύμφωνα με τα αρχιτεκτονικά στοιχεία το 16ο αι. την εποχή που ακμάζει ο μοναχισμός στην Αττική.
Σύμφωνα με επιγραφή που βρέθηκε στο Καθολικό το μοναστήρι αποτελούσε πατριαρχικό σταυροπήγιο.
Η μονή περιλαμβάνει τον φρουριακής μορφής περίβολο, 2 πτέρυγες κτηρίων και το καθολικό. Οι εσωτερικές επιφάνειες του ναού σώζουν σπαράγματα τοιχογραφιών
H Mονή σταμάτησε τη λειτουργία της (όπως και σχεδόν όλα τα μοναστήρια του Υμηττού) το 1833 με απόφαση της αντιβασιλείας του Oθωνα.
 
Μονή Αστερίου
Αισθητικό Δάσος Υμηττού
(Ωρες λειτουργίας: 8.30 – 15.00)
THΛ:210 – 7236. 619


Η μονή Αγίου Γεωργίου (Κουταλέα ή Κουταλά)


Η μονή του Άγιου Γεωργίου (κοντά στο Δημοτικό Nεκροταφείο Bύρωνα) αναφέρεται ως μετόχιο της μονής Καισαριανής και ιδρύθηκε τον 16ο – 17ο αι.
Η ονομασία της, σύμφωνα με τη μυθολογία, προέρχεται από τους άθλους του Ηρακλή. Συγκεκριμένα, ένας από τους άθλους ήταν και η εξολόθρευση του λιονταριού που ζούσε στις βουνοκορφές του Κιθαιρώνα. Σύμφωνα με τον μύθο, ο Ηρακλής φόνευσε το λιοντάρι του Κιθαιρώνα με ένα πελώριο ρόπαλο από γερό ξύλο, που λεγόταν κουτάλη και το οποίο μετέφερε στην περιοχή, που έλαβε και το όνομα Κουταλά.
Ο ιστορικός Κ. Ορλανδός αναφέρει ότι το κανονικό όνομα είναι Κουταλάς και προέρχεται από τη γνωστή οικογένεια των Κουταλάδων. Παρά το γεγονός ότι οι πληροφορίες για τη μονή αυτή είναι ελάχιστες, φαίνεται ότι από την αρχαιότητα λειτουργούσε ως χώρος θρησκευτικής λατρείας.
Από το 1971 επαναλειτουργεί ως γυναικεία μονή.